https://himalaya-wiki.org/index.php?action=history&feed=atom&title=Mathura 2026-04-04T14:51:51Z Historia wersji tej strony wiki MediaWiki 1.39.6 https://himalaya-wiki.org/index.php?title=Mathura&diff=4603&oldid=prev 2009-08-07T18:14:58Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="pl"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← poprzednia wersja</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Wersja z 19:14, 7 sie 2009</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l17">Linia 17:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 17:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category:Hasło]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category:Hasło<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] [[Category:Miejsca</ins>]]</div></td></tr> </table>

Hari https://himalaya-wiki.org/index.php?title=Mathura&diff=2497&oldid=prev 2009-03-13T20:08:04Z

<p>Utworzył nową stronę „&#039;&#039;&#039;Mathura&#039;&#039;&#039; czytaj: Maturā z lekim przydechem; w jęz. hindi: मथुरा, w jęz. urdu: متھرا) to święte miasto, miejsce urodzenia awatara <a href="/index.php?title=Kryszna" title="Kryszna">Kryszna</a> w ...”</p> <p><b>Nowa strona</b></p><div>'''Mathura''' czytaj: Maturā z lekim przydechem; w jęz. hindi: मथुरा, w jęz. urdu: متھرا) to święte miasto, miejsce urodzenia awatara [[Kryszna]] w stanie Uttar Pradesh w Indiach, położone około 50 km na północ do Agry i 150 km na południe od Delhi, w pobliżu [[Vrindavan]]. Jest siedzibą władz dystryktu Mathura. Liczy ponad 319.000 mieszkańców (2005). Po 1947 Mathura stała się ważnym ośrodkiem przemysłowym m.in. jedna z największych w Azji rafineria ropy naftowej, jubilerstwo i fabryki odzieżowe. <br /> <br /> Mathura powstała jako ośrodek handlowy na skrzyżowaniu dróg karawanowych. W VI w. p.e.ch. została stolicą republiki Śursen. Od IV do II w. p.n.e. w granicach imperium Maurjów (Morya). W III w. p.e.ch. wymieniona w źródłach greckich jako wielkie miasto Methora. W I w. p.e.ch. opanowana przez Saków. <br /> <br /> Mathura to ośrodek dżainizmu i później buddyzmu. Wymieniona w Mahabharacie jako stolica królestwa Surasena, rządzonego przez Kansę - wuja [[awatara]] [[Kryszna]]. Uznana za miejsce narodzin awatara Kryszna; tu 3,5 tys. lat temu miał się urodzić w celi więziennej, nad celą zbudowano świątynię - cel licznych pielgrzymek. Od I do III w. e.ch. jedna z dwóch stolic imperium Kuszanów. W 1018 zniszczona przez afgańskiego władcę Mahmuda z Ghazni. <br /> <br /> Świątynia Narodzin Kryszny (Keshav Dev) została całkowicie zburzona przez fanatycznego muzułmanina- władcę mogolskiego Aurangzeba, a na jej fundamentach zbudował on tzw. Meczet Piątkowy (Katra Masdżid) będący do dziś miejscem ostrych konfliktów między wyznawcami hinduizmu i islamu, pod ścisłym nadzorem wojska i policji. W 1815 Seth Gokuldas Parikh ufundował nową świątynię Kryszny (Dwarikadheesh) tuż obok meczetu, połączoną podziemnym przejściem z kaplicą narodzin Kryszny, znajdującą się pod meczetem. <br /> <br /> '''Wazniejsze Zabytki''' <br /> <br /> * Krishnajanmabhoomi<br /> * świątynia Dwarikadheesh<br /> * fort Kans Kila<br /> * Vishram Ghat (miejsce kąpieli i kremacji nad Jamuną)<br /> <br /> Około 15 km na północ znajduje się Vrindavan - mityczne miejsce, w którym Kryszna spędził dzieciństwo, obecnie miasto święte i cel pielgrzymek. <br /> <br /> <br /> [[Category:Hasło]]</div>

Kundalin