Himalaya-Wiki:O Himalaya-Wiki

Z Himalaya-Wiki
Skocz do: nawigacja, szukaj

Oglądasz stronę będącą częścią dużo większego, wielkiego międzynarodowego projektu Wiki oraz Wikipedii. Słowo Himalaya-Wiki to połączenie wyrazów Himalaya oraz Wiki. Himalaya to cały obszar himalajski, czyli północne Indie, Nepal, Bhutan, Sikkim oraz Tybet.


Ogólnie o Himalaya-Wiki czyli o Joga-Wiki, Tantra-Wiki i Ezo-Wiki

Himalaya-Wiki, inaczej joga-wiki, tantra-wiki lub ezo-wiki zrodziła się jako projekt w październiku roku 2007 e.ch. Projekt testowy ruszył 30 stycznia 2008 roku prawie dokładnie w siódmą rocznicę powstania Wikipedii (15 stycznia 2001). Zawartość Himalaya-Wiki jest wolna, co oznacza nie tylko, że jest bezpłatna, lecz także, że jej treść może być kopiowana i modyfikowana przez innych. Himalaya-Wiki jest projektem Wiki, co oznacza, że każdy, kto ma dostęp do internetu, może ją edytować, dodając do niej nowe treści lub korygując błędy w starych poprzez proste kliknięcie na zakładkę "edytuj" i pisanie w sposób przypominający działanie prostego edytora tekstu.

Teoretycznie z punktu widzenia budowania wiarygodnej ezoteryczno-duchowej i zarazem fachowej encyklopedii dopuszczenie każdego do modyfikowania zawartości Himalaya-Wiki czy inaczej joga-wiki, tantra-wiki lub ezo-wiki brzmi fatalnie, jednak w praktyce ze względu na znaczną przewagę osób edytujących w dobrej wierze nad osobami edytującymi w złej wierze, koncepcja otwartości Himalaya-Wiki sprawdza się.

Wyjątkiem od zasady otwartości mogą być tylko nieliczne hasła, które są zablokowane, takie jak np. Strona Główna, gdyż mogłyby one być częstym celem aktów wandalizmu. Jeśli chodzi o hasła tyczące duchowości i wiedzy wewnętrznęj, ezoterycznej, magii, okultyzmu, religii Wschodu, akty wandalizmu w polskich projektach typu Wiki są niezwykle częste, co przekłada się na ich niższą wartość merytoryczną. Dlatego projekt Himalaya-Wiki oparty na najnowszym silniku MediaWiki w trosce o jakoś publikacji akceptuje jako edytorów jedynie oosby mające rzeczywiście fachową wiedzę naukową na tematy kórych projekt dotyczy.

Zawartość Himalaya-Wiki nie jest kontrolowana przez ściśle określoną radę redakcyjną, lecz jest tworzona przez dynamicznie i spontanicznie rozwijającą się społeczność edytorów, do której każdy może w każdej chwili dołączyć, pod warunkiem, że akceptuje podstawowe zasady jej funkcjonowania. Społeczność ta w dużym stopniu sama ustala poprzez dyskusje i głosowania, w którym kierunku podąża to przedsięwzięcie. Brak rady redakcyjnej nie oznacza jednak, że treść artykułów nie jest przez nikogo weryfikowana. Proces recenzowania, znany z papierowych wydawnictw, jest w Himalaya-Wiki zastąpiony mechanizmem ciągłego wzajemnego poprawiania błędów przez wszystkich uczestników projektów, zawsze jeśli to konieczne.

Ze względu na to, że Himalaya-Wiki znajduje się w permanentnym procesie tworzenia, w którym może wziąć udział każdy, kto chce, jeśli tylko akceptuje podstawowe zasady jego funkcjonowania, różni się ona znacząco od typowych encyklopedii wydawanych na papierze. Z tego względu należy korzystać z niej z pewną ostrożnością. Przy tym trybie tworzenia nie można zagwarantować, że nie zawiera ona błędów. Niemniej mechanizm wzajemnej kontroli jednych edytorów przez drugich powoduje, że zwykle artykuły stają się z czasem coraz lepsze. Stąd na ogół można mieć większe zaufanie do artykułów, które powstały dość dawno temu i były od tego czasu wielokrotnie edytowane. Jednak nawet w przypadku tego rodzaju artykułów istnieje ryzyko, że ktoś dodał do nich ostatnio fałszywe informacje lub że stały się one ofiarą wandalizmu.

Jeżeli znalezione w Himalaya-Wiki informacje chcesz wykorzystywać np. w pracy, nauce lub innym funkcjonalnym celu, powinieneś zweryfikować je także w innych źródłach, uważanych za wiarygodne. Tylko w ten sposób możesz ustrzec się wprowadzenia w błąd przez osoby, które mogły wolną encyklopedię potraktować jako platformę do uprawiania mistyfikacji. Najlepiej prześledź historię edycji artykułu i sprawdź, kto umieścił interesujące Cię informacje, wymaga to jednak pewnej pracy. Historia identyfikuje autorów zmian przez adres IP (wtedy jest to autor anonimowy - opcja aktualnie wyłączona) albo przez nazwę konta zarejestrowanego użytkownika, co jednak nie zawsze oznacza brak anonimowości. Aby to rozstrzygnąć, sprawdź na stronie danego konta, czy jest możliwe ustalenie elementarnych danych jego właściciela, i zweryfikuj ich związek z Himalaya-Wiki w innych miejscach, np. w Internecie. Mając takie informacje, będzie można pewniej oceniać wiarygodność autora, gdyż, choć nie jest to prawda absolutna, z praktyki wikipedystycznej wiadomo, że autorzy znani z prawdziwego imienia i nazwiska są rzetelniejsi niż anonimowi lub półanonimowi.

Z drugiej jednak strony Himalaya-Wiki w porównaniu z tradycyjnymi encyklopediami ezoterycznymi czy jogicznymi znacznie szybciej reaguje na zachodzące w świecie zmiany. Dzięki możliwości szybkiego edytowania można w niej modyfikować artykuły dotyczące bieżących wydarzeń w chwilę po ich wystąpieniu. Ponadto dzięki temu, że nowe artykuły są pisane spontanicznie przez osoby zainteresowane ich tematyką, w Himalaya-Wiki można często znaleźć opisy zagadnień, które są całkowicie pomijane przez tradycyjne encyklopedie, jak np. sektofobia. Dlatego opracowane w Himalaya-Wiki hasła mogą bardziej przypominać artykuły na dany temat niż podawać suche dane.


Zasady Współtworzenia Himalaya-Wiki

Generalnie we wszystkich projektach Fundacji Wikimedia obowiązuje zasada śmiało edytuj, co oznacza, że nie trzeba nikogo pytać się o zgodę na dokonywanie zmian w wybranych przez siebie artykułach. Oprogramowanie MediaWiki, na którym oparta jest Himalaya-Wiki, zostało napisane w ten sposób, aby można było bez trudu odzyskać wcześniejsze wersje artykułów, dzięki czemu nie ma obawy, że w wyniku błędnej edycji popsuje się coś na trwałe. Należy jednak pamiętać, że inni również mają prawo do edytowania Himalaya-Wiki. Gdy pojawi się konflikt, należy się czasowo wstrzymać z edytowaniem i przedyskutować sprawę na odpowiedniej podstronie dyskusyjnej. Prawo do śmiałego edytowania nie oznacza, że można w Himalaya-Wiki napisać wszystko, co się chce. W szczególności Himalaya-Wiki nie jest miejscem do umieszczenia własnej twórczości artystycznej, autopromowania się np. z paranoją antysektową czy obsesyjnym zwalczaniem zjawisk paranormalnych ani miejscem do tworzenia zbioru linków do innych stron WWW. W Wikipedii akceptowane są artykuły na wszelkie możliwe tematy encyklopedyczne, jednak pod warunkiem, że spełniają one nasze normy i zasady. Szczególnie ważne są trzy zasady decydujące o treści artykułów: neutralny punkt widzenia, weryfikowalność i zakaz umieszczania rezultatów własnej twórczości i badań.


Himalaya-Wiki: Pięć filarów

Himalaya-Wiki czyli joga-wiki, tantra-wiki lub ezo-wiki to internetowa encyklopedia zawierająca w sobie artykuły i hasła mogące znaleźć się w encyklopediach powszechnych, specjalistycznych i różnego rodzaju almanachach. Himalaya-Wiki nie jest słownikiem, nie jest miejscem do zamieszczania tekstów źródłowych, propagowania swojego światopoglądu, nie jest gazetą, nie jest miejscem gdzie można bezpłatnie umieszczać strony WWW, nie jest miejscem do pisania artykułów promocyjnych, zbiorów wspominek, nie jest eksperymentem w zaprowadzaniu anarchii lub demokracji, nie jest kolekcją odnośników (zarówno wewnętrznych i zewnętrznych). Nie jest także miejscem do zamieszczania własnych opinii, argumentów i doświadczeń osobistych – wszyscy autorzy muszą przestrzegać zasady nieprzedstawiania twórczości (dociekań, badań itp.) własnej. Nie przedstawiamy twórczości własnej. Wszyscy autorzy powinni dążyć do maksymalnej precyzji i zgodności z faktami.

W Himalaya-Wiki stosuje się zasady neutralnego punktu widzenia, co znaczy, że dążymy do pisania artykułów, które nie wspierają żadnego pojedynczego punktu widzenia. Unikamy też zamieszczania prywatnych wynurzeń demagogów i paranoików pieniaczy. Czasami wymaga to przedstawienia wielu punktów widzenia w taki sposób, aby każdy z nich był opisany rzetelnie i aby czytelnik nie miał wątpliwości, komu należy przypisać określony punkt widzenia oraz aby żadnemu z tych punktów widzenia nie była przyznana ostateczna racja. Wymaga to, aby cytować wiarygodne, weryfikowalne źródła, kiedy to tylko możliwe, i unikać mniej wiarygodnych, zwłaszcza w artykułach na tematy kontrowersyjne. Kiedy pojawi się konflikt, która z wersji artykułu jest bardziej neutralna, należy ogłosić okres "wyciszenia" i czasowo zrezygnować z jego edycji, po to, aby w tym czasie spokojnie omówić sprawę na stronie dyskusyjnej tego hasła, zachowując przy tym zasady Wikietykiety.

Himalaya-Wiki jest wolnym zbiorem wiedzy dostępnym pod GNU Free Documentation License (GFDL) lub jako public domain i może być dystrybuowana i linkowana zgodnie z tymi licencjami. Zdaj sobie sprawę z tego, że artykuły w Himalaya-Wiki nie należą do nikogo i nikt jednoosobowo nie może decydować o określonym artykule; dlatego też każdy tekst pierwotnie Twojego autorstwa może być bezlitośnie edytowany i przenoszony, jeśli tylko taka będzie wola społeczności Himalaya-Wiki. Nie umieszczaj w Himalaya-Wiki materiałów naruszających prawa autorskie lub niezgodnych z licencją GFDL.

W Himalaya-Wiki należy przestrzegać zasad etykiety. Szanuj innych autorów Himalaya-Wiki, nawet gdy się z nimi nie zgadzasz. Zachowuj się w cywilizowany sposób. Unikaj osobistych ataków i nieuzasadnionych uogólnień. Zachowuj spokój, gdy edytowanie nadmiernie rozgrzewa emocje; unikaj niepotrzebnych wojen edycyjnych; pamiętaj, że w polskiej Himalaya-Wiki jest już kilkaset artykułów, nad którymi można pracować i dyskutować. Działaj z dobrą wolą i nigdy nie niszcz artykułów, aby udowodnić swoje racje, zakładaj też, że inni wykazują taką samą dobrą wolę jak Ty. Nie posługuj się pacynkami, aby czynić zło lub omijać zasady Himalaya-Wiki. Staraj się utrzymać otwartość, przyjazność i chęć do współpracy.

Na Himalaya-Wiki nie ma sztywnych zasad oprócz pięciu najważniejszych reguł przedstawionych w tym artykule. Śmiało edytuj artykuły dla samej radości edytowania i choć zmiany powinny mieć jakiś zamierzony cel, nie wymagamy od nikogo perfekcji i nie należy przesadnie obawiać się "narobienia bałaganu". I tak wszystkie wcześniejsze wersje artykułów są przechowywane i można do nich zawsze wrócić, stąd żadna Twoja edycja nie może uszkodzić zawartości artykułów na trwałe. Ale pamiętaj – cokolwiek tu napiszesz, może zostać zachowane dla potomności.


WikiNetykieta Himalaya-Wiki

Podstawowe zasady przyzwoitego zachowania na Himalaya-Wiki

Zawsze zakładaj dobrą wolę innych edytujących...

1. Zakładaj dobrą wolę drugiej strony – Przyjmij, że osoba, z którą dyskutujesz, z pewnością również działa w dobrej wierze.

2. Pochwal, zanim skrytykujesz – Dyskusję zaczynaj zawsze od jakiejś pochwały. Gdy tak zrobisz, krytykowana osoba nie odbierze krytyki jako osobistego taku i będzie bardziej skłonna zareagować na nią pozytywnie.

3. Usuwaj starą krytykę – Gdy osoba przez Ciebie krytykowana przyjęła do wiadomości uwagi i pozytywnie na nie zareagowała, usuń z tekstu dyskusji słowa dawnej krytyki lub ewentualnie streść ją do absolutnego minimum. Osoba krytykowana często nie ma śmiałości zrobić tego za Ciebie.

4. Mów jak najczęściej miłe rzeczy – Strony dyskusyjne nie służą wyłącznie do sporów. Gdy uznasz artykuł za szczególnie ciekawy, nie wstydź się napisać o tym w dyskusji.

5. Krytykuj za pomocą pytań – Zamiast stwierdzać po prostu, że dana osoba jest w błędzie, można ją spytać, czy jest pewna, że ma rację. Na przykład zamiast pisać "Rower nie musi być koniecznie jednośladem!" można napisać "Czy słyszałeś / słyszałaś o tym, że istnieją rowery poziome, które mają trzy koła?"

6. Pisz w pierwszej osobie – Pamiętaj, że krytykując kogoś, wyrażasz tylko swoje zdanie. Dlatego lepiej jest krytykować, pisząc "Moim zdaniem to nie jest prawda" niż "Wszystkim wiadomo, że to nieprawda".

7. Nie pisz nigdy w drugiej osobie – Zdania w rodzaju "Słuchaj, nie masz racji" są szczególnie przykre, bo są odbierane jako atak osobisty. Ogólnie unikaj atakowania osób – dyskutuj zawsze tylko o poglądach.

8. Daj do zrozumienia, że dotarły do Ciebie argumenty – Zanim zaczniesz krytykować, napisz, że rozumiesz argumenty osoby krytykowanej (nawet jeśli się z nimi nie zgadzasz). Nie pisz "To nieprawda, że...", tylko "Rozumiem Twoje argumenty, ale się z nimi nie zgadzam, bo...".

9. Moderuj zbyt gorące dyskusje – Jeśli widzisz, że dyskusja dwóch osób wkracza w niebezpieczną fazę, włącz się w nią jako bezstronny moderator / bezstronna moderatorka. Wypunktuj im wyraźnie różnice i podobieństwa ich stanowisk oraz zaproponuj koniec dyskusji, jeśli ta kręci się w kółko.

10. Nie angażuj się przesadnie – Pamiętaj, że to jest encyklopedia, a nie forum dyskusyjne. Jeśli dyskusja stała się zbyt gorąca, spróbuj zaniechać dalszej i napisz jakieś inne hasło. Zobacz: Chłodne nastawienie.

11. Nie kasuj prób dyskusji o haśle – Jeśli jedna strona próbuje przedyskutować zmiany w haśle dokonane przez Ciebie, odpowiedz na jej pytania – nie kasuj i nie rewertuj bez zastanowienia.

12. Reaguj na łamanie Wikietykiety – jeżeli widzisz, że ktoś łamie zasady Wikietykiety, nie czekaj, aż zareaguje osoba dłużej działająca w Himalaya-Wiki czy osoba posiadająca uprawnienia administratora. Jeżeli zauważysz, że naruszono którąś z zasad Wikietykiety, zwróć na to uwagę. Oczywiście, zwracając uwagę, nie łam żadnej z tych zasad.

13. Przejdź na priv – Jeżeli wokół jakiegoś zagadnienia toczy się między Tobą a innym Himalaya-Wikipedystą / inną Himalaya-Wikipedystką dyskusja przez dłuższy czas, osoby obserwujące ostatnie zmiany bardzo łatwo zauważą tego typu spór. W takim przypadku lepiej zaproponuj drugiej osobie prywatną rozmowę poza Himalaya-Wiki poprzez pocztę elektroniczną lub komunikatory. W ten sposób szybciej będzie można dojść do ładu i nikt też nie będzie wam zakłócał samej dyskusji, czasami mogącej bardzo długo trwać.

14. Nie zwalczaj chamstwa chamstwem – Chociaż często wydaje się, że takie działania bywają skuteczne, to jednak reagując chamstwem na chamstwo, uczysz się w taki sposób reagować, jak i uczyć się tego mogą osoby dołączające do projektu. Osobie, która zachowuje się w sposób chamski, przedstawiaj Wikietykietę neutralnie, lecz twardo. W takich przypadkach nie dawaj się wyprowadzić z równowagi, a jeżeli trudno Ci się opanować, poproś innych użytkowników, aby zajęli się danym przypadkiem chamskiego zachowania.